Smnewstl.com, Atsabe, 30 Outubru 2026 — Governu Timor-Leste, liuhosi Ministériu Obras Públikas (MOP), hahú ofisialmente projetu reabilitasaun Estrada Nasionál ne’ebé liga JCT Letefoho, Munisípiu Ermera, ho Atsabe to’o JCT Lourba, Munisípiu Bobonaro. Serimónia lansamentu fatuk dahuluk hala’o iha Postu Administrativu Atsabe, Munisípiu Ermera.

Projetu ho naruk estrada 48,93 km ne’e iha valor kontratu US$43.199.250,51, ho durasaun implementasaun tinan rua. Empreza ne’ebé hetan responsabilidade atu ezekuta obra mak Shanghai Construction Group Co., Ltd., husi Xina.

ADVERTISEMENT
SCROLL FILA BA NOTISIA


Iha serimónia ne’e, Primeiru-Ministru (PM)  Kay Rala Xanana Gusmão, afirma katak reabilitasaun estrada ne’e sei fasilita asesu komunidade ba servisu públiku, liuliu iha setór edukasaun, saúde no atividade ekonómika.

PM Xanana Gusmão mós husu komunidade atu koopera durante implementasaun projetu no apela ba Ministériu Obras Públikas no empreza kontratante atu garante kualidade obra, profisionalizmu no jestaun responsável ba osan públiku.

“Osan povu nian la’ós atu tau iha bolsu. Bainhira asina ona kontratu ba reabilitasaun estrada Letefoho–Atsabe–Lourba, Ministériu Obras Públikas no kompania ne’ebé kaer obra tenke garante kualidade no hatudu profisionalizmu. Ho asinatura kontratu ida-ne’e, kompania iha kompromisu atu hala’o servisu ho kualidade,” dehan PM.

MOP husu kooperasaun autoridade lokál atu evita atrasu

Ministru Obras Públikas, Samuel Marçal, esplika katak kumprimentu prazu kontratu la depende de’it ba ekipa téknika no empreza ezekutora, maibé presiza mós koordenasaun no partisipasaun ativa husi autoridade lokál, administradór postu, xefe suku, xefe aldeia no komunidade sira.

Tuir Ministru Samuel Marçal, problema sosiál sira, inklui disputa rai no kompensasaun ba plantasaun ka propriedade komunidade nian, bele sai obstákulu ba implementasaun obra se la rezolve ho lalais.

Lee Mós:
ME Partisipa Iha Seremónia Graduasaun EPE Rembeor Ba Dala III

“Remata obra tuir kontratu la depende de’it ba tékniku sira, maibé depende mós ba envolvimentu parte hotu-hotu. Administradór postu no autoridade lokál sira presiza koordena no partisipa, tanba ekipa téknika haree liu ba asuntu tékniku. Se iha problema sosiál ida no ita hein tempu naruk atu rezolve, prosesu bele sai difísil tebes,” dehan ministru.

Nia mós informa katak prosesu administrativu ba projetu ne’e hotu ona, no orienta empreza kontratante atu hahú kedas servisu iha kampu, tanba tempu bailoron limitadu ona no tempu udan besik mai.

Ministru Samuel subliña katak,investimentu ne’ebé besik US$45 miliaun ne’e mak osan públiku, nune’e tenke garante obra remata ho kualidade tuir padraun kontratuál, atu evita estragu no gastu adisionál iha futuru.

Nia esplika katak,estrada ne’e sei fasilita movimentu kareta boot no autokaru, no aumenta oportunidade ba atividade ekonómika, liuliu transportasaun kafé no produtu agríkola seluk ne’ebé komunidade Ermera produz.

Maski nune’e, ministru husu komunidade atu koopera bainhira presiza halo alargamentu estrada, tanba iha área balun servisu bele afeta plantasaun kafé no ai-horis seluk ne’ebé komunidade kuda iha Estrada sorin.

Autoridade Ermera hein benefísiu ba komunidade

Prezidente Autoridade Munisipál Ermera, José Martinho dos Santos Soares, hato’o agradese ba IX Governu Konstitusionál no instituisaun relevante sira tanba esforsu atu lori projetu estrada Letefoho–Atsabe–Lourba ba etapa lansamentu fatuk dahuluk.

Nia konsidera prezensa Primeiru-Ministru no autoridade sira iha serimónia ne’e nu’udar sinal importante ba komunidade ne’ebé hein kleur ona atu hetan estrada ne’ebé di’ak no seguru.

Lee Mós:
Singapura Orgullu Sai Parseiru Ho Timor-Leste

“Ami simu etapa ida-ne’e ho alegria no esperansa katak implementasaun projetu ne’e sei lori mudansa ne’ebé povu bele sente iha sira-nia moris loroloron, hodi hamenus terus ne’ebé komunidade enfrenta durante tinan barak tanba rai rahun, dalan nakfera no difikuldade atu halo viajen, liuliu durante tempu udan,” dehan José Martinho dos Santos Soares.

Tuir nia, estrada ne’ebé di’ak sei ajuda agrikultór sira lori kafé no produtu agríkola ba merkadu, fasilita estudante sira-nia asesu ba eskola no permite inan isin-rua no pasiente sira hetan atendimentu saúde ho fasil liután.

Nia mós afirma kata, ligasaun estrada Atsabe–Lourba sei hametin movimentu ema no produtu, no haforsa relasaun no kooperasaun entre komunidade iha Munisípiu Ermera no Bobonaro.

Husik fiskalizasaun rigorozu no garante kualidade obra

Prezidente Autoridade Munisipál Ermera apela ba Ministériu Obras Públikas no entidade responsável sira atu kontinua halo akompañamentu regulár no fiskalizasaun rigorozu ba implementasaun obra, hodi garante katak servisu hotu kumpre padraun kualidade no prazu kontratuál.

Nia subliña katak drenajen, estabilidade talude, kualidade materiál no seguransa ba utilizadór estrada mak aspetu importante sira ne’ebé sei determina durabilidade infraestrutura ne’e. Nia mós husu atu prepara planu manutensaun sedu, hodi proteje investimentu públiku no garante estrada bele uza durante tempu naruk.

Ba empreza ezekutora no ekipa téknika, Autoridade Munisipál Ermera husu atu hala’o servisu ho profisionalizmu, responsabilidade no transparénsia. Nia mós enkoraja atu fó oportunidade servisu ba traballadór lokál, inklui joven no feto, tuir sira-nia kompeténsia no nesesidade projetu.

Lee Mós:
Kauza Udan Forte: Estrada Leorema -Railako Kotu, Transporte Suspende Operasaun Autoridade Lokal Bolu Atensaun MOP

Autoridade Munisipál Ermera mós husu ekipa fiskalizasaun atu hala’o knaar ho rigor no integridade, hodi identifika no korrije problema sira sedu, antes problema hirak-ne’e kauza estragu boot iha futuru.

Iha parte seluk, nia husu administradór postu, xefe suku, xefe aldeia no lideransa lokál sira atu ajuda hato’o informasaun ba komunidade, rona preokupasaun povu no fasilita diálogu ho entidade responsável sira. Asuntu kona-ba kompensasaun ba plantasaun, rai no ambiente tenke rejista no trata tuir prosedimentu no lei ne’ebé vigora, ho respeitu ba direitu komunidade nian.

Prezidente Autoridade Munisipál Ermera mós enkoraja juventude atu prepara an liuhusi formasaun, disiplina no servisu, hodi bele aproveita oportunidade empregu ne’ebé mosu durante implementasaun projetu.

Ba komunidade tomak, nia husu atu respeita sinalizasaun no evita tama iha área perigu durante konstrusaun, liuliu atu proteje labarik, katuas-ferik no ema ho defisiénsia. Nia mós enkoraja Igreja no lideransa relijioza sira atu kontinua promove dame, solidariedade no diálogu iha komunidade.

Autoridade Munisipál Ermera afirma katak,prontu atu fasilita koordenasaun lokál, rona komunidade nia preokupasaun no hato’o ba entidade kompetente sira, liuhusi kooperasaun ho Governu no instituisaun relevante sira.

Iha remata, nia hato’o esperansa katak projetu estrada Letefoho–Atsabe–Lourba sei remata ho kualidade, tuir prazu kontratuál no lori benefísiu duradouru ba komunidade, inklui gerasaun ohin no aban-bainrua.(Smnews/)